Hoe moet ik ermee omgaan?

Een vraag die familieleden en anderen naasten altijd hebben is hoe ze het beste met hun dementerende partner, vader of moeder om kunnen gaan. Hoe reageer je op het vreemde gedrag? Wat kun je het beste doen als iemand onrustig is? Hier volgen een aantal algemene adviezen.

Doe niet alles alleen

Zorgen voor iemand die dementeert is erg zwaar, voor iedereen Ga er niet vanuit dat u alles in uw eentje kunt of moet doen. Er zijn verschillende instellingen die u kunnen helpen met deze zorg:

  • hulpverleners van het DOC team van Dijk en Duin, Specialist in psychiatrie,  Stichting Zorgbalans en VIVA!Zorggroep
  • mantelzorgconsulenten van MaatjeZ, centrum voor mantelzorg
  • ouderenadviseurs van Welzijn Castricum, Socius Maatschappelijk Dienstverleners en Zorgbalans 

Waar vindt u deze hulpverleners?

Hulpverleners van het DOC-team, klik hier
Mantelzorgconsulenten van Maatjez, centrum voor mantelzorg, klik hier
Ouderenadviseurs, klik hier

Ga met uw naaste mee

Niet redetwisten: De verschijnselen worden veroorzaakt door dementie, en de dementerende kan hier niets aan doen. Over het algemeen heeft het daarom weinig zin te vragen waarom hij of zij iets doet of erover te redetwisten. Dit verhoogt alleen maar de spanning en onrust

Uitleg aan omgeving: dementie is de oorzaak: Wanneer u begrijpt en ook anderen kunt uitleggen dat de dementie de oorzaak is van het gedrag, kan worden voorkomen dat uw naaste de schuld krijgt of wordt uitgemaakt voor 'lui', 'dief', 'leugenaar' 'vieze oude man' en dergelijke. Veel menen weten dat dementie geheugenproblemen geeft, maar niet dat er ook grote problemen met het gedrag kunnen  ontstaan. Een beetje uitleg is dan nuttig.

Vul iemand aan: Ken de grenzen van uw naaste en biedt hulp bij de taken die hij of zij niet kan uitvoeren. doe dit op momenten dat u merkt dat uw naaste verward of opgewonden raakt.

Biedt vervanging aan: Storende of lastig gedrag is vaak gemakkelijker te doorbreken wanneer u uw naaste iets anders kunt laten doen, iets dat hij of zijn prettig vindt.

Wees flexibel: Als iets niet lukt, probeer het dan op een nadere manier of doe op een later tijdstip nog eens een poging. Ga dus niet te lang door en dring niet teveel aan.

Stel gerust: Probeer uw naaste altijd een gevoel van zekerheid te geven. Blijf zelf kalm, geef het idee dat u hem of haar zult blijven steunen en begrijpen, al kan dit erg moeilijk zijn. Vertel liever wat uw naaste moet doen in plaats van te zeggen wat hij of zijn niet mag doen.

Maak u niet druk om wat 'hoort': Dementerende mensen hebben soms weinig gevoel voor hoe het hoort. U maakt het zichzelf makkelijker door zelf ook niet al te zwaar te tillen aan het 'fatsoen'. Als uw naaste met eten knoeit of zichzelf nog maar zelden scheert, het zei zo.

Probeer begrip te tonen: Iemand die dementeert kan dingen zien of bedenken die niet waar zijn. of niet bestaan (waanbeelden of hallucinaties) Laat weten dat u uw naaste begrijpt, met hem of haar meevoelt, maar vertel wel dat u er anders over denkt of iets anders ziet. Bijvoorbeeld: 'ik snap dat je bang bent en dat vind ik naar. Ik zelf zie het anders, maar ik geloof je en blijf bij je'.

Blijf rustig: Ook iemand aanraken, kan iemand rustig en minder bang maken. Blijf in ieder geval zelf rustig.

Voorkom problemen

Probeer problemen vóór te zijn. Naarmate u meer ervaring krijgt, zal dit beter lukken. De volgende adviezen kunnen helpen: 

  • zorg dat uw naaste zo gezond mogelijk is. dat wil zeggen; hij of zij heeft geen honger of dorst, heeft geen pijn, volle blaas, stress of ziekte 
  • zorg dat uw naaste voldoende kan doen en daar zoveel mogelijk plezier aan beleeft
  • leer uzelf om alert te zijn op de eerste tekenen wanneer iemand aan zijn of haar grens is, dus wanneer er te veel wordt gevergd. Dring dan niet verder aan en ga iets doen dat afleidt.
  • voorkóm zoveel mogelijk situaties waardoor elke keer problemen optreden.
  • wijs de naaste niet nodeloos op de dingen die hij of zij niet meer kan.

Zorg voor uzelf

Een belangrijk advies is u zélf voldoende rust en ontspanning krijgt en stoom kunt afblazen bij anderen. 
zie verder rubriek hoe zorgt u goed voor uzelf?

Zorg voor overzicht

De wereld is voor iemand met dementie moeilijk te begrijpen. Hoe meer overzicht u schept, des te prettiger dat is voor uw naaste.

Eén ding tegelijk: Het is niet te doen alle problemen tegelijk aan te pakken. Probeer u te beperken, als is dat in de praktijk behoorlijk lastig. Kies een paar problemen die voor u en/of uw naaste erg belastend zijn en probeer hier oplossingen voor te bedenken.

Volg bekende patronen: Doe zoveel mogelijk alles op de vertrouwde manier. Ga zoveel mogelijk mee in iemands gewoonten.

Overleg: Overleg of vertel wat u gaat doen. 

Maak taken simpel: Verdeel een handeling of opdracht in kleine stukjes en laat uw naaste alleen dingen doen die hij of zijn kan. Bij het aankleden bijvoorbeeld het aantal keuzemogelijkheden beperken door niet meer dan twee kledingstukken tegelijk klaar te leggen.

Regelmaat en rust: Iemand die dementeert heeft vaak behoefte aan een vaste dagindeling; dat biedt houvast. Een geregelde dagindeling zonder verrassingen heeft vaak een goede invloed.

Een vertrouwde omgeving bieden: Verander de inrichting niet. Laat meubels op hun plaats staan. Stel een verfbeurt nog een tijdje uit. Zet spullen na gebruik weer op hun vertrouwde plaats terug. Hang hier en daar bordjes op met kleine aanwijzingen (woorden of plaatjes 'badkamer', 'wc', 'koud', 'warm'). 

Voorkom gevaarlijke situaties

Pas op voor gevaar. Dementerende mensen vergeten bijvoorbeeld dat ze het gas aan hebben staan, lopen weg van een strijkijzer, weten niet meer dat ze al medicijnen genomen hebben, etc.

  • wanneer u weggaat: schrijf op waar u bent met telefoonnummer
  • lijstjes kunnen in het begin helpen
  • agenda's, kalenders (dagen die voorbij zijn doorstrepen) kunnen nodig zijn

Meer informatie

Bij Alzheimer Nederland hebben ze veel schriftelijke informatie over hoe om te gaan met specifieke situaties.
www.alzheimer-nederland.nl

Er bestaat ook een 'Zorgboek dementie' van Stichting September. Deze kunt u vaak bij uw apotheek, of thuiszorgwinkel bestellen www.boekenoverziekten.nl.

 

Goede informatie over vertegenwoordiging voor uw familie of naaste?
Op de website www.goedvertegenwoordigd.nl vindt u uitgebreide informatie!
lees meer »
Open Inloop de Ontmoeting
Programma voor juni, juli en augustus 2014
lees meer »
Bekijk de Alzheimer Experience!
Ervaar de wereld van de Alzheimer patiënt met de online film Alzheimer Expe...
lees meer »